{"id":8308,"date":"2026-01-09T17:08:29","date_gmt":"2026-01-09T15:08:29","guid":{"rendered":"https:\/\/krattigerholzbau-backup.bszserver.ch\/?p=8308"},"modified":"2026-01-09T17:08:29","modified_gmt":"2026-01-09T15:08:29","slug":"oeffentliche-bauten-mit-eigenem-holz-was-ist-zu-beachten","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/krattigerholzbau-backup.bszserver.ch\/?p=8308","title":{"rendered":"\u00d6ffentliche Bauten mit eigenem Holz: Was ist zu beachten?"},"content":{"rendered":"<p><div class=\"fusion-fullwidth fullwidth-box fusion-builder-row-1 fusion-flex-container nonhundred-percent-fullwidth non-hundred-percent-height-scrolling\" style=\"--awb-border-radius-top-left:0px;--awb-border-radius-top-right:0px;--awb-border-radius-bottom-right:0px;--awb-border-radius-bottom-left:0px;--awb-flex-wrap:wrap;\" ><div class=\"fusion-builder-row fusion-row fusion-flex-align-items-flex-start fusion-flex-content-wrap\" style=\"max-width:1279.2px;margin-left: calc(-4% \/ 2 );margin-right: calc(-4% \/ 2 );\"><div class=\"fusion-layout-column fusion_builder_column fusion-builder-column-0 fusion_builder_column_1_1 1_1 fusion-flex-column\" style=\"--awb-bg-size:cover;--awb-width-large:100%;--awb-margin-top-large:0px;--awb-spacing-right-large:1.92%;--awb-margin-bottom-large:20px;--awb-spacing-left-large:1.92%;--awb-width-medium:100%;--awb-order-medium:0;--awb-spacing-right-medium:1.92%;--awb-spacing-left-medium:1.92%;--awb-width-small:100%;--awb-order-small:0;--awb-spacing-right-small:1.92%;--awb-spacing-left-small:1.92%;\"><div class=\"fusion-column-wrapper fusion-column-has-shadow fusion-flex-justify-content-flex-start fusion-content-layout-column\"><div class=\"fusion-text fusion-text-1\"><h3><strong>Praxisbeispiel Schulhaus Nord in Bischofszell<\/strong><\/h3>\n<\/div><div class=\"fusion-text fusion-text-2\"><p><strong>Wer \u00f6ffentliche Bauten mit eigenem Holz plant, muss sich bereits in der Phase des Vorprojekts grundlegende Fragen stellen, wie Ralf Helg erkl\u00e4rt. Er ist Mitglied der Gesch\u00e4ftsleitung der Krattiger Holzbau AG \u2013 und er war Verantwortlicher f\u00fcr dieses TU-Projekt. Im Interview gibt er konkrete Tipps f\u00fcr die Umsetzung.<\/strong><\/p>\n<p><!--more--><\/p>\n<\/div><div class=\"fusion-text fusion-text-3\"><p><em>Ralf Helg, was ist wichtig beim Bauen mit eigenem Holz?<\/em><\/p>\n<p>Entscheidend sind eine durchdachte Organisationsstruktur und eine gute Koordination der beteiligten Akteure. Es braucht ein klares Konzept und eine funktionierende Verarbeitungskette mit zuverl\u00e4ssigen Partnern.<\/p>\n<p>Beim Ersatz-Neubau des Schulhauses Nord in Bischofszell waren wir als Totalunternehmer (TU) verantwortlich f\u00fcr den gesamten Bauablauf. Die Weichen f\u00fcr den Einsatz von Holz aus dem Wald der B\u00fcrgergemeinde Bischofszell wurden gestellt, bevor wir \u00fcberhaupt den Zuschlag als TU bekamen. Die Volksschulgemeinde (VSG) Bischofszell engagierte daf\u00fcr fr\u00fchzeitig die Fachleute der B3 Kolb AG und der ThurHOLZ GmbH f\u00fcr die n\u00f6tigen Abkl\u00e4rungen.<\/p>\n<\/div><\/div><\/div><div class=\"fusion-layout-column fusion_builder_column fusion-builder-column-1 fusion_builder_column_2_3 2_3 fusion-flex-column\" style=\"--awb-bg-size:cover;--awb-width-large:66.666666666667%;--awb-margin-top-large:0px;--awb-spacing-right-large:2.88%;--awb-margin-bottom-large:20px;--awb-spacing-left-large:2.88%;--awb-width-medium:100%;--awb-order-medium:0;--awb-spacing-right-medium:1.92%;--awb-spacing-left-medium:1.92%;--awb-width-small:100%;--awb-order-small:0;--awb-spacing-right-small:1.92%;--awb-spacing-left-small:1.92%;\"><div class=\"fusion-column-wrapper fusion-column-has-shadow fusion-flex-justify-content-flex-start fusion-content-layout-column\"><div class=\"fusion-image-element\" style=\"--awb-caption-title-font-family:var(--h2_typography-font-family);--awb-caption-title-font-weight:var(--h2_typography-font-weight);--awb-caption-title-font-style:var(--h2_typography-font-style);--awb-caption-title-size:var(--h2_typography-font-size);--awb-caption-title-transform:var(--h2_typography-text-transform);--awb-caption-title-line-height:var(--h2_typography-line-height);--awb-caption-title-letter-spacing:var(--h2_typography-letter-spacing);\"><span class=\" fusion-imageframe imageframe-none imageframe-1 hover-type-none\"><img decoding=\"async\" width=\"1024\" height=\"576\" alt=\"Flur des neuen Schulhauses Bischofszell Nord in Holzbauweise\" title=\"\u00f6ffentliche-bauten-eigenes-holz-schule-bischofszell-nord-innen-krattiger-holzbau-ag\" src=\"https:\/\/krattigerholzbau-backup.bszserver.ch\/wp-content\/uploads\/oeffentliche-bauten-eigenes-holz-schule-bischofszell-nord-innen-krattiger-holzbau-ag-1024x576.webp\" class=\"img-responsive wp-image-8320\" srcset=\"https:\/\/krattigerholzbau-backup.bszserver.ch\/wp-content\/uploads\/oeffentliche-bauten-eigenes-holz-schule-bischofszell-nord-innen-krattiger-holzbau-ag-200x113.webp 200w, https:\/\/krattigerholzbau-backup.bszserver.ch\/wp-content\/uploads\/oeffentliche-bauten-eigenes-holz-schule-bischofszell-nord-innen-krattiger-holzbau-ag-400x225.webp 400w, https:\/\/krattigerholzbau-backup.bszserver.ch\/wp-content\/uploads\/oeffentliche-bauten-eigenes-holz-schule-bischofszell-nord-innen-krattiger-holzbau-ag-600x338.webp 600w, https:\/\/krattigerholzbau-backup.bszserver.ch\/wp-content\/uploads\/oeffentliche-bauten-eigenes-holz-schule-bischofszell-nord-innen-krattiger-holzbau-ag-800x450.webp 800w, https:\/\/krattigerholzbau-backup.bszserver.ch\/wp-content\/uploads\/oeffentliche-bauten-eigenes-holz-schule-bischofszell-nord-innen-krattiger-holzbau-ag.webp 1164w\" sizes=\"(max-width: 1024px) 100vw, (max-width: 640px) 100vw, 800px\" \/><\/span><\/div><\/div><\/div><div class=\"fusion-layout-column fusion_builder_column fusion-builder-column-2 fusion_builder_column_1_3 1_3 fusion-flex-column\" style=\"--awb-bg-size:cover;--awb-width-large:33.333333333333%;--awb-margin-top-large:0px;--awb-spacing-right-large:5.76%;--awb-margin-bottom-large:20px;--awb-spacing-left-large:5.76%;--awb-width-medium:100%;--awb-order-medium:0;--awb-spacing-right-medium:1.92%;--awb-spacing-left-medium:1.92%;--awb-width-small:100%;--awb-order-small:0;--awb-spacing-right-small:1.92%;--awb-spacing-left-small:1.92%;\"><div class=\"fusion-column-wrapper fusion-column-has-shadow fusion-flex-justify-content-flex-start fusion-content-layout-column\"><div class=\"fusion-text fusion-text-4\"><p><strong>TU-Projekt: <\/strong>Ersatz-Neubau Schulhaus Nord in Bischofszell<\/p>\n<\/div><\/div><\/div><div class=\"fusion-layout-column fusion_builder_column fusion-builder-column-3 fusion_builder_column_1_1 1_1 fusion-flex-column\" style=\"--awb-bg-size:cover;--awb-width-large:100%;--awb-margin-top-large:0px;--awb-spacing-right-large:1.92%;--awb-margin-bottom-large:20px;--awb-spacing-left-large:1.92%;--awb-width-medium:100%;--awb-order-medium:0;--awb-spacing-right-medium:1.92%;--awb-spacing-left-medium:1.92%;--awb-width-small:100%;--awb-order-small:0;--awb-spacing-right-small:1.92%;--awb-spacing-left-small:1.92%;\"><div class=\"fusion-column-wrapper fusion-column-has-shadow fusion-flex-justify-content-flex-start fusion-content-layout-column\"><div class=\"fusion-text fusion-text-5\"><p><em>Welche Rahmenbedingungen sind zu beachten?<\/em><\/p>\n<p>Die Bauherrschaft der \u00f6ffentlichen Hand kann die Herkunft des Holzes nicht ohne Weiteres als Bedingung festlegen. Sie kann aber \u00fcber die Vergabekriterien Einfluss nehmen, indem sie Nachhaltigkeit und Qualit\u00e4t stark gewichtet. Die Lignum Holzwirtschaft Schweiz, der Dachverband der Holzbranche, hat dazu mehrere <a href=\"https:\/\/www.holz-bois-legno.ch\/de\/bauen-mit-holz\/schweizer-holz\/oeffentliche-bauten\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Hilfsdokumente<\/a> ver\u00f6ffentlicht.<\/p>\n<p>Die \u00f6ffentliche Hand kann Holz als Material f\u00fcr ein Bauprojekt vorsehen \u2013 und zwar unabh\u00e4ngig vom Ausschreibungsverfahren. Wegen der sogenannten Bagatellklausel verletzt sie bis zu gewissen Summen den WTO-Grundsatz der Diskriminierung nicht. Diese legt Ausnahmen fest. So k\u00f6nnen Einzelleistungen freih\u00e4ndig oder im Einladungsverfahren vergeben werden.<\/p>\n<p><em>Wie wurde das Ganze in Bischofszell umgesetzt?<\/em><\/p>\n<p>Die B\u00fcrgergemeinde Bischofszell bewirtschaftet den Wald in der direkten Umgebung des Neubaus. Die VSG wollte aufgrund ihrer Nachhaltigkeitsstrategie das eigene Holz f\u00fcr den Neubau verwenden und definierte f\u00fcr die Submission die Wertsch\u00f6pfungskette Holz inkl. einer exakten Preiskalkulation.<\/p>\n<\/div><div class=\"fusion-content-boxes content-boxes columns row fusion-columns-1 fusion-columns-total-1 fusion-content-boxes-1 content-boxes-icon-with-title content-left\" style=\"--awb-margin-top:0px;--awb-margin-bottom:0px;--awb-hover-accent-color:#b58c4c;--awb-circle-hover-accent-color:#b58c4c;--awb-item-margin-bottom:40px;\" data-animationOffset=\"top-into-view\"><div style=\"--awb-backgroundcolor:var(--awb-custom12);\" class=\"fusion-column content-box-column content-box-column content-box-column-1 col-lg-12 col-md-12 col-sm-12 fusion-content-box-hover content-box-column-last content-box-column-last-in-row\"><div class=\"col content-box-wrapper content-wrapper-background link-area-link-icon icon-hover-animation-fade\" data-animationOffset=\"top-into-view\"><div class=\"heading icon-left\"><h2 class=\"content-box-heading\" style=\"--h2_typography-font-size:18px;line-height:23px;\">Label Schweizer Holz<\/h2><\/div><div class=\"fusion-clearfix\"><\/div><div class=\"content-container\">\n<p>Das Zertifikat garantiert Sicherheit in Bezug auf Herkunft und Verarbeitung des Holzes: Die Schweizer Waldwirtschaft ist gesetzlich verpflichtet, nachhaltig zu produzieren.<\/p>\n<\/div><\/div><\/div><div class=\"fusion-clearfix\"><\/div><\/div><div class=\"fusion-text fusion-text-6\"><p>Durch die Vergabe an einen TU behielt sich die Bauherrschaft ein Veto-Recht bei den Vergaben der direkten Subunternehmer des TU vor. Dadurch wurden alle Vergaben aufgrund des Vorschlages von uns als TU nochmals im Gremium diskutiert und erst danach erfolgte die Vergabe an den Unternehmer.<\/p>\n<\/div><\/div><\/div><div class=\"fusion-layout-column fusion_builder_column fusion-builder-column-4 fusion_builder_column_1_1 1_1 fusion-flex-column\" style=\"--awb-bg-size:cover;--awb-width-large:100%;--awb-margin-top-large:0px;--awb-spacing-right-large:1.92%;--awb-margin-bottom-large:20px;--awb-spacing-left-large:1.92%;--awb-width-medium:100%;--awb-order-medium:0;--awb-spacing-right-medium:1.92%;--awb-spacing-left-medium:1.92%;--awb-width-small:100%;--awb-order-small:0;--awb-spacing-right-small:1.92%;--awb-spacing-left-small:1.92%;\"><div class=\"fusion-column-wrapper fusion-column-has-shadow fusion-flex-justify-content-flex-start fusion-content-layout-column\"><div class=\"fusion-text fusion-text-7\"><p><em>Welche Herausforderungen gab es in Bezug auf die Holzbeschaffung?<\/em><\/p>\n<\/div><div class=\"fusion-text fusion-text-8\"><p>Die Verarbeitung von (verleimtem) Bauholz folgt immer dem gleichen, einfachen Schema: Wald \u2013 F\u00f6rster \u2013 S\u00e4gerei \u2013 Leimwerk \u2013 Abbund \u2013 Elementbau \u2013 Baustelle. Wichtig ist eine fr\u00fchzeitige Planung. Die gr\u00f6sste Herausforderung ist die Koordination der verschiedenen Arbeitsabl\u00e4ufe und Akteure.<\/p>\n<\/div><\/div><\/div><div class=\"fusion-layout-column fusion_builder_column fusion-builder-column-5 fusion_builder_column_2_3 2_3 fusion-flex-column\" style=\"--awb-bg-size:cover;--awb-width-large:66.666666666667%;--awb-margin-top-large:0px;--awb-spacing-right-large:2.88%;--awb-margin-bottom-large:20px;--awb-spacing-left-large:2.88%;--awb-width-medium:100%;--awb-order-medium:0;--awb-spacing-right-medium:1.92%;--awb-spacing-left-medium:1.92%;--awb-width-small:100%;--awb-order-small:0;--awb-spacing-right-small:1.92%;--awb-spacing-left-small:1.92%;\"><div class=\"fusion-column-wrapper fusion-column-has-shadow fusion-flex-justify-content-flex-start fusion-content-layout-column\">\n\t\t\t\t<p class=\"rs-p-wp-fix\"><\/p>\n\t\t\t\t<sr7-module data-alias=\"Blog_ffentliche_Bauten_aus_eigenem_Holz_unten\" data-id=\"400\" id=\"SR7_400_1\" class=\"rs-ov-hidden\" data-version=\"6.7.57\">\n\t\t\t\t\t<sr7-adjuster><\/sr7-adjuster>\n\t\t\t\t\t<sr7-content>\n\t\t\t\t\t\t<sr7-slide id=\"SR7_400_1-1818\" data-key=\"1818\">\n\t\t\t\t\t\t\t<sr7-bg id=\"SR7_400_1-1818-1\" class=\"sr7-layer\"><noscript><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/krattigerholzbau-backup.bszserver.ch\/wp-content\/uploads\/oeffentliche-bauten-eigenes-holz-einschnitt-schule-bischofszell-nord-krattiger-holzbau-ag-1.webp\" alt=\"Einschnitt des Holzes in der S\u00e4gerei f\u00fcr die Schule Bischofszell Nord\" title=\"\u00f6ffentliche-bauten-eigenes-holz-einschnitt-schule-bischofszell-nord-krattiger-holzbau-ag\"><\/noscript><\/sr7-bg>\n\t\t\t\t\t\t\t<h2 id=\"SR7_400_1-1818-0\" class=\"sr7-layer\">1) Einschnitt\n<\/h2>\n\t\t\t\t\t\t<\/sr7-slide>\n\t\t\t\t\t\t<sr7-slide id=\"SR7_400_1-1819\" data-key=\"1819\">\n\t\t\t\t\t\t\t<sr7-bg id=\"SR7_400_1-1819-7\" class=\"sr7-layer\"><noscript><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/krattigerholzbau-backup.bszserver.ch\/wp-content\/uploads\/oeffentliche-bauten-eigenes-holz-trockung-schule-bischofszell-nord-krattiger-holzbau-ag.webp\" alt=\"Trocknung des Holzes aus dem Wald der B\u00fcrgergemeinde f\u00fcr das Schulhaus Bischofszell Nord\" title=\"\u00f6ffentliche-bauten-eigenes-holz-trockung-schule-bischofszell-nord-krattiger-holzbau-ag\"><\/noscript><\/sr7-bg>\n\t\t\t\t\t\t\t<h2 id=\"SR7_400_1-1819-6\" class=\"sr7-layer\">2) Trocknung<\/h2>\n\t\t\t\t\t\t<\/sr7-slide>\n\t\t\t\t\t\t<sr7-slide id=\"SR7_400_1-1820\" data-key=\"1820\">\n\t\t\t\t\t\t\t<sr7-bg id=\"SR7_400_1-1820-14\" class=\"sr7-layer\"><noscript><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/krattigerholzbau-backup.bszserver.ch\/wp-content\/uploads\/oeffentliche-bauten-eigenes-holz-verleimung-schule-bischofszell-nord-krattiger-holzbau-ag.webp\" alt=\"Verleimung des Holzes aus dem eigenen Wald f\u00fcr das Schulhaus Bischofszell Nord\" title=\"\u00f6ffentliche-bauten-eigenes-holz-verleimung-schule-bischofszell-nord-krattiger-holzbau-ag\"><\/noscript><\/sr7-bg>\n\t\t\t\t\t\t\t<h2 id=\"SR7_400_1-1820-13\" class=\"sr7-layer\">3) Verleimung\n<\/h2>\n\t\t\t\t\t\t<\/sr7-slide>\n\t\t\t\t\t\t<sr7-slide id=\"SR7_400_1-1821\" data-key=\"1821\">\n\t\t\t\t\t\t\t<sr7-bg id=\"SR7_400_1-1821-9\" class=\"sr7-layer\"><noscript><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/krattigerholzbau-backup.bszserver.ch\/wp-content\/uploads\/oeffentliche-bauten-eigenes-holz-abbund-schule-bischofszell-nord-krattiger-holzbau-ag.webp\" alt=\"Abbund des Holzes aud dem eigenen Wald f\u00fcr das Schulhaus Bischofszell Nord\" title=\"\u00f6ffentliche-bauten-eigenes-holz-abbund-schule-bischofszell-nord-krattiger-holzbau-ag\"><\/noscript><\/sr7-bg>\n\t\t\t\t\t\t\t<h2 id=\"SR7_400_1-1821-8\" class=\"sr7-layer\">4) Abbund\n<\/h2>\n\t\t\t\t\t\t<\/sr7-slide>\n\t\t\t\t\t\t<sr7-slide id=\"SR7_400_1-1822\" data-key=\"1822\">\n\t\t\t\t\t\t\t<sr7-bg id=\"SR7_400_1-1822-15\" class=\"sr7-layer\"><noscript><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/krattigerholzbau-backup.bszserver.ch\/wp-content\/uploads\/oeffentliche-bauten-eigenes-holz-rahmenbau-schule-bischofszell-nord-krattiger-holzbau-ag.webp\" alt=\"Rahmenbau bei der Krattiger Holzbau AG f\u00fcr das Schulhaus Bischofszell Nord\" title=\"\u00f6ffentliche-bauten-eigenes-holz-rahmenbau-schule-bischofszell-nord-krattiger-holzbau-ag\"><\/noscript><\/sr7-bg>\n\t\t\t\t\t\t\t<h2 id=\"SR7_400_1-1822-14\" class=\"sr7-layer\">5) Rahmenbau\n<\/h2>\n\t\t\t\t\t\t<\/sr7-slide>\n\t\t\t\t\t\t<sr7-slide id=\"SR7_400_1-1823\" data-key=\"1823\">\n\t\t\t\t\t\t\t<sr7-bg id=\"SR7_400_1-1823-13\" class=\"sr7-layer\"><noscript><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/krattigerholzbau-backup.bszserver.ch\/wp-content\/uploads\/oeffentliche-bauten-eigenes-holz-elementierung-schule-bischofszell-krattiger-holzbau-ag.webp\" alt=\"Elementfertigung f\u00fcr den Neubau des Schulhauses Bischofszell Nord aus eigenem Holz\" title=\"\u00f6ffentliche-bauten-eigenes-holz-elementierung-schule-bischofszell-krattiger-holzbau-ag\"><\/noscript><\/sr7-bg>\n\t\t\t\t\t\t\t<h2 id=\"SR7_400_1-1823-12\" class=\"sr7-layer\">6) Elementierung\n<\/h2>\n\t\t\t\t\t\t<\/sr7-slide>\n\t\t\t\t\t\t<sr7-slide id=\"SR7_400_1-1817\" data-key=\"1817\">\n\t\t\t\t\t\t<\/sr7-slide>\n\t\t\t\t\t<\/sr7-content>\n\t\t\t\t\t<image_lists style=\"display:none\">\n\t\t\t\t\t\t<img data-src=\"\/\/krattigerholzbau-backup.bszserver.ch\/wp-content\/uploads\/oeffentliche-bauten-eigenes-holz-einschnitt-schule-bischofszell-nord-krattiger-holzbau-ag-1.webp\" width=\"0\" height=\"0\" data-dbsrc=\"Ly9rcmF0dGlnZXJob2x6YmF1LWJhY2t1cC5ic3pzZXJ2ZXIuY2gvd3AtY29udGVudC91cGxvYWRzL29lZmZlbnRsaWNoZS1iYXV0ZW4tZWlnZW5lcy1ob2x6LWVpbnNjaG5pdHQtc2NodWxlLWJpc2Nob2ZzemVsbC1ub3JkLWtyYXR0aWdlci1ob2x6YmF1LWFnLTEud2VicA==\"\/>\n\t\t\t\t\t\t<img data-src=\"\/\/krattigerholzbau-backup.bszserver.ch\/wp-content\/uploads\/oeffentliche-bauten-eigenes-holz-trockung-schule-bischofszell-nord-krattiger-holzbau-ag.webp\" width=\"0\" height=\"0\" data-dbsrc=\"Ly9rcmF0dGlnZXJob2x6YmF1LWJhY2t1cC5ic3pzZXJ2ZXIuY2gvd3AtY29udGVudC91cGxvYWRzL29lZmZlbnRsaWNoZS1iYXV0ZW4tZWlnZW5lcy1ob2x6LXRyb2NrdW5nLXNjaHVsZS1iaXNjaG9mc3plbGwtbm9yZC1rcmF0dGlnZXItaG9semJhdS1hZy53ZWJw\"\/>\n\t\t\t\t\t\t<img data-src=\"\/\/krattigerholzbau-backup.bszserver.ch\/wp-content\/uploads\/oeffentliche-bauten-eigenes-holz-verleimung-schule-bischofszell-nord-krattiger-holzbau-ag.webp\" width=\"0\" height=\"0\" data-dbsrc=\"Ly9rcmF0dGlnZXJob2x6YmF1LWJhY2t1cC5ic3pzZXJ2ZXIuY2gvd3AtY29udGVudC91cGxvYWRzL29lZmZlbnRsaWNoZS1iYXV0ZW4tZWlnZW5lcy1ob2x6LXZlcmxlaW11bmctc2NodWxlLWJpc2Nob2ZzemVsbC1ub3JkLWtyYXR0aWdlci1ob2x6YmF1LWFnLndlYnA=\"\/>\n\t\t\t\t\t\t<img data-src=\"\/\/krattigerholzbau-backup.bszserver.ch\/wp-content\/uploads\/oeffentliche-bauten-eigenes-holz-abbund-schule-bischofszell-nord-krattiger-holzbau-ag.webp\" width=\"0\" height=\"0\" data-dbsrc=\"Ly9rcmF0dGlnZXJob2x6YmF1LWJhY2t1cC5ic3pzZXJ2ZXIuY2gvd3AtY29udGVudC91cGxvYWRzL29lZmZlbnRsaWNoZS1iYXV0ZW4tZWlnZW5lcy1ob2x6LWFiYnVuZC1zY2h1bGUtYmlzY2hvZnN6ZWxsLW5vcmQta3JhdHRpZ2VyLWhvbHpiYXUtYWcud2VicA==\"\/>\n\t\t\t\t\t\t<img data-src=\"\/\/krattigerholzbau-backup.bszserver.ch\/wp-content\/uploads\/oeffentliche-bauten-eigenes-holz-rahmenbau-schule-bischofszell-nord-krattiger-holzbau-ag.webp\" width=\"0\" height=\"0\" data-dbsrc=\"Ly9rcmF0dGlnZXJob2x6YmF1LWJhY2t1cC5ic3pzZXJ2ZXIuY2gvd3AtY29udGVudC91cGxvYWRzL29lZmZlbnRsaWNoZS1iYXV0ZW4tZWlnZW5lcy1ob2x6LXJhaG1lbmJhdS1zY2h1bGUtYmlzY2hvZnN6ZWxsLW5vcmQta3JhdHRpZ2VyLWhvbHpiYXUtYWcud2VicA==\"\/>\n\t\t\t\t\t\t<img data-src=\"\/\/krattigerholzbau-backup.bszserver.ch\/wp-content\/uploads\/oeffentliche-bauten-eigenes-holz-elementierung-schule-bischofszell-krattiger-holzbau-ag.webp\" width=\"0\" height=\"0\" data-dbsrc=\"Ly9rcmF0dGlnZXJob2x6YmF1LWJhY2t1cC5ic3pzZXJ2ZXIuY2gvd3AtY29udGVudC91cGxvYWRzL29lZmZlbnRsaWNoZS1iYXV0ZW4tZWlnZW5lcy1ob2x6LWVsZW1lbnRpZXJ1bmctc2NodWxlLWJpc2Nob2ZzemVsbC1rcmF0dGlnZXItaG9semJhdS1hZy53ZWJw\"\/>\n\t\t\t\t\t<\/image_lists>\n\t\t\t\t<\/sr7-module>\n\t\t\t\t<script>\n\t\t\t\t\twindow.SR7 ??={};SR7.PMH ??={}; SR7.PMH[\"SR7_400_1\"] = {cn:100,state:false,fn: function() { if (window._tpt!==undefined && window._tpt.prepareModuleHeight !== undefined) {  _tpt.prepareModuleHeight({id:\"SR7_400_1\",el:[600,600,768,960,720],type:'standard',shdw:'0',gh:[600,600,600,486,300],gw:[960,960,960,778,480],vpt:['-200px'],size:{fullWidth:false, fullHeight:false},mh:'0',onh:0,onw:0,bg:{color:'{\"type\":\"solid\",\"orig\":\"#E9E9E9\",\"string\":\"rgba(233, 233, 233, 1)\"}'},plType:'0',plColor:'#FFFFFF'});   SR7.PMH[\"SR7_400_1\"].state=true;} else if(SR7.PMH[\"SR7_400_1\"].cn-->0)\tsetTimeout( SR7.PMH[\"SR7_400_1\"].fn,19);}};SR7.PMH[\"SR7_400_1\" ].fn();\n\t\t\t\t<\/script>\n<\/div><\/div><div class=\"fusion-layout-column fusion_builder_column fusion-builder-column-6 fusion_builder_column_1_3 1_3 fusion-flex-column\" style=\"--awb-bg-size:cover;--awb-width-large:33.333333333333%;--awb-margin-top-large:0px;--awb-spacing-right-large:5.76%;--awb-margin-bottom-large:20px;--awb-spacing-left-large:5.76%;--awb-width-medium:100%;--awb-order-medium:0;--awb-spacing-right-medium:1.92%;--awb-spacing-left-medium:1.92%;--awb-width-small:100%;--awb-order-small:0;--awb-spacing-right-small:1.92%;--awb-spacing-left-small:1.92%;\"><div class=\"fusion-column-wrapper fusion-column-has-shadow fusion-flex-justify-content-flex-start fusion-content-layout-column\"><div class=\"fusion-text fusion-text-9\"><p><strong>Verarbeitungsschritte:<\/strong> vom Baumstamm in der S\u00e4gerei zum Element<\/p>\n<\/div><\/div><\/div><div class=\"fusion-layout-column fusion_builder_column fusion-builder-column-7 fusion_builder_column_1_1 1_1 fusion-flex-column\" style=\"--awb-bg-size:cover;--awb-width-large:100%;--awb-margin-top-large:0px;--awb-spacing-right-large:1.92%;--awb-margin-bottom-large:20px;--awb-spacing-left-large:1.92%;--awb-width-medium:100%;--awb-order-medium:0;--awb-spacing-right-medium:1.92%;--awb-spacing-left-medium:1.92%;--awb-width-small:100%;--awb-order-small:0;--awb-spacing-right-small:1.92%;--awb-spacing-left-small:1.92%;\"><div class=\"fusion-column-wrapper fusion-column-has-shadow fusion-flex-justify-content-flex-start fusion-content-layout-column\"><div class=\"fusion-text fusion-text-10\"><blockquote>\n<p><em>\u00abFr\u00fchzeitige Planung und durchdachte Koordination der verschiedenen Akteure sind entscheidend.\u00bb<\/em><\/p>\n<\/blockquote>\n<\/div><div class=\"fusion-text fusion-text-11\"><p>F\u00fcr den Ersatz-Neubau in Bischofszell erstellten die beiden am Projekt beteiligten Firmen B3 Kolb AG und ThurHOLZ GmbH deshalb ein Ablaufschema. Es orientiert sich an den Bauphasen des SIA und zeigt anschaulich den kompletten Prozess der Verwendung des Holzes aus dem Wald der B\u00fcrgergemeinde Bischofszell.<\/p>\n<\/div><\/div><\/div><div class=\"fusion-layout-column fusion_builder_column fusion-builder-column-8 fusion_builder_column_1_3 1_3 fusion-flex-column\" style=\"--awb-bg-size:cover;--awb-width-large:33.333333333333%;--awb-margin-top-large:0px;--awb-spacing-right-large:5.76%;--awb-margin-bottom-large:20px;--awb-spacing-left-large:5.76%;--awb-width-medium:100%;--awb-order-medium:0;--awb-spacing-right-medium:1.92%;--awb-spacing-left-medium:1.92%;--awb-width-small:100%;--awb-order-small:0;--awb-spacing-right-small:1.92%;--awb-spacing-left-small:1.92%;\"><div class=\"fusion-column-wrapper fusion-column-has-shadow fusion-flex-justify-content-flex-start fusion-content-layout-column\"><div class=\"fusion-text fusion-text-12\"><p><strong>Beispiel: <\/strong>Ablaufschema \u00abVerwendung von Holz aus dem Bischofszeller Wald\u00bb | Grafik: B3 AG<\/p>\n<\/div><\/div><\/div><div class=\"fusion-layout-column fusion_builder_column fusion-builder-column-9 fusion_builder_column_2_3 2_3 fusion-flex-column\" style=\"--awb-bg-size:cover;--awb-width-large:66.666666666667%;--awb-margin-top-large:0px;--awb-spacing-right-large:2.88%;--awb-margin-bottom-large:20px;--awb-spacing-left-large:2.88%;--awb-width-medium:100%;--awb-order-medium:0;--awb-spacing-right-medium:1.92%;--awb-spacing-left-medium:1.92%;--awb-width-small:100%;--awb-order-small:0;--awb-spacing-right-small:1.92%;--awb-spacing-left-small:1.92%;\"><div class=\"fusion-column-wrapper fusion-column-has-shadow fusion-flex-justify-content-flex-start fusion-content-layout-column\"><div class=\"fusion-image-element\" style=\"--awb-caption-title-font-family:var(--h2_typography-font-family);--awb-caption-title-font-weight:var(--h2_typography-font-weight);--awb-caption-title-font-style:var(--h2_typography-font-style);--awb-caption-title-size:var(--h2_typography-font-size);--awb-caption-title-transform:var(--h2_typography-text-transform);--awb-caption-title-line-height:var(--h2_typography-line-height);--awb-caption-title-letter-spacing:var(--h2_typography-letter-spacing);\"><span class=\" fusion-imageframe imageframe-none imageframe-2 hover-type-none\" style=\"border:20px solid #f6f6f6;\"><img decoding=\"async\" width=\"484\" height=\"662\" alt=\"Konzept f\u00fcr die Verwendung des Holzes f\u00fcr den Neubau des Schulhauses Bischofszell Nord\" title=\"\u00f6ffentliche-bauten-eigenes-holz-konzept-schule-bischofszell-nord-krattiger-holzbau-ag\" src=\"https:\/\/krattigerholzbau-backup.bszserver.ch\/wp-content\/uploads\/oeffentliche-bauten-eigenes-holz-konzept-schule-bischofszell-nord-krattiger-holzbau-ag.webp\" class=\"img-responsive wp-image-8317\" srcset=\"https:\/\/krattigerholzbau-backup.bszserver.ch\/wp-content\/uploads\/oeffentliche-bauten-eigenes-holz-konzept-schule-bischofszell-nord-krattiger-holzbau-ag-200x274.webp 200w, https:\/\/krattigerholzbau-backup.bszserver.ch\/wp-content\/uploads\/oeffentliche-bauten-eigenes-holz-konzept-schule-bischofszell-nord-krattiger-holzbau-ag-400x547.webp 400w, https:\/\/krattigerholzbau-backup.bszserver.ch\/wp-content\/uploads\/oeffentliche-bauten-eigenes-holz-konzept-schule-bischofszell-nord-krattiger-holzbau-ag.webp 484w\" sizes=\"(max-width: 1024px) 100vw, (max-width: 640px) 100vw, 484px\" \/><\/span><\/div><\/div><\/div><div class=\"fusion-layout-column fusion_builder_column fusion-builder-column-10 fusion_builder_column_1_1 1_1 fusion-flex-column\" style=\"--awb-bg-size:cover;--awb-width-large:100%;--awb-margin-top-large:0px;--awb-spacing-right-large:1.92%;--awb-margin-bottom-large:20px;--awb-spacing-left-large:1.92%;--awb-width-medium:100%;--awb-order-medium:0;--awb-spacing-right-medium:1.92%;--awb-spacing-left-medium:1.92%;--awb-width-small:100%;--awb-order-small:0;--awb-spacing-right-small:1.92%;--awb-spacing-left-small:1.92%;\"><div class=\"fusion-column-wrapper fusion-column-has-shadow fusion-flex-justify-content-flex-start fusion-content-layout-column\"><div class=\"fusion-text fusion-text-13\"><p>Die wichtigen Entscheide fallen bereits w\u00e4hrend der Phase des Vorprojekts. Es braucht einerseits ein Beschaffungskonzept. Andererseits m\u00fcssen der Holzbedarf sowie die projektspezifischen M\u00f6glichkeiten des Vergaberechtes und die lokale Verf\u00fcgbarkeit ermittelt werden. Dazu tauschen sich Bauherrschaft, Architekt und Holzbauingenieur mit Forstbetrieben und S\u00e4gereien aus. Sind die wichtigsten Fragen im Zusammenhang mit der Holzbeschaffung gekl\u00e4rt, kann der Prozess weitergehen \u2013 im Fall von Bischofszell mit der Volksabstimmung und der TU-Submission.<\/p>\n<\/div><div class=\"fusion-content-boxes content-boxes columns row fusion-columns-1 fusion-columns-total-1 fusion-content-boxes-2 content-boxes-icon-with-title content-left\" style=\"--awb-margin-top:0px;--awb-margin-bottom:0px;--awb-hover-accent-color:#b58c4c;--awb-circle-hover-accent-color:#b58c4c;--awb-item-margin-bottom:40px;\" data-animationOffset=\"top-into-view\"><div style=\"--awb-backgroundcolor:var(--awb-custom12);\" class=\"fusion-column content-box-column content-box-column content-box-column-1 col-lg-12 col-md-12 col-sm-12 fusion-content-box-hover content-box-column-last content-box-column-last-in-row\"><div class=\"col content-box-wrapper content-wrapper-background link-area-link-icon icon-hover-animation-fade\" data-animationOffset=\"top-into-view\"><div class=\"heading icon-left\"><h2 class=\"content-box-heading\" style=\"--h2_typography-font-size:18px;line-height:23px;\">Bauen mit eigenem Holz: wichtigste Fragen<\/h2><\/div><div class=\"fusion-clearfix\"><\/div><div class=\"content-container\">Ob bei Bauten der \u00f6ffentlichen Hand oder bei privaten Bauprojekten: Wer eigene Holzressourcen f\u00fcr ein Projekt verwenden will, muss sich zuerst ein paar grundlegende Fragen stellen.<\/p>\n<p>Die zentralen Fragen sind:<\/p>\n<ul class=\"fa-ul\">\n<li><i class=\"fa-li fa fa-check\"><\/i>Haben wir gen\u00fcgend Holz im eigenen Wald?<\/li>\n<li><i class=\"fa-li fa fa-check\"><\/i>Wie viel Holz ben\u00f6tigen wir f\u00fcr das Projekt?<\/li>\n<li><i class=\"fa-li fa fa-check\"><\/i>Welche M\u00f6glichkeiten des \u00f6ffentlichen Vergaberechts sind f\u00fcr das Projekt geeignet?<\/li>\n<li><i class=\"fa-li fa fa-check\"><\/i>Passen die verf\u00fcgbaren Holzarten zu den Anforderungen?<\/li>\n<li><i class=\"fa-li fa fa-check\"><\/i>Reicht die Qualit\u00e4t des Holzes f\u00fcr den vorgesehenen Einsatzzweck?<\/li>\n<li><i class=\"fa-li fa fa-check\"><\/i>Passen die Querschnitte zu den geforderten Bauteilen?<\/li>\n<li><i class=\"fa-li fa fa-check\"><\/i>Wie k\u00f6nnen wir die St\u00e4mme optiomal nutzen?<\/li>\n<li><i class=\"fa-li fa fa-check\"><\/i>K\u00f6nnen wir das Holz rechtzeitig bereitstellen?<\/li>\n<li><i class=\"fa-li fa fa-check\"><\/i>Wer \u00fcbernimmt welche Rolle?<\/li>\n<\/ul>\n<p>Erst wenn diese Fragen gekl\u00e4rt sind, kann das eigentliche Bauprojekt in Angriff genommen werden. Und diese Abkl\u00e4rungen brauchen Zeit. Beim Neubau des Schulhauses Nord in Bischofszell fanden die ersten Gespr\u00e4che zwischen Bauherrschaft und Forstbetrieb 18 Monate vor Produktionsbeginn statt.<\/div><\/div><\/div><div class=\"fusion-clearfix\"><\/div><\/div><div class=\"fusion-text fusion-text-14\"><p><em>Das Projekt wurde mit dem Label HSH (Herkunftszeichen Schweizer Holz) ausgezeichnet.<\/em><\/p>\n<p>Genau. Denn das Holz f\u00fcr den Neubau stammt zum gr\u00f6ssten Teil aus dem Bischofszeller Wald. Insgesamt verbauten wir ca. 450 m\u00b3 Holz und Holzwerkstoffe. Sie bestehen zu ca. 75 Prozent aus Bischofszeller Fichte. Die Holzwerkstoffplatten wie OSB, Sperrholz und die d\u00fcnnen Dreischichtplatten sind wie \u00fcblich aus FSC-zertifizierten Produkten gefertigt. Das Zertifikat wurde am 27. September 2025 \u00fcbergeben.<\/p>\n<\/div><\/div><\/div><div class=\"fusion-layout-column fusion_builder_column fusion-builder-column-11 fusion_builder_column_2_3 2_3 fusion-flex-column\" style=\"--awb-bg-size:cover;--awb-width-large:66.666666666667%;--awb-margin-top-large:0px;--awb-spacing-right-large:2.88%;--awb-margin-bottom-large:20px;--awb-spacing-left-large:2.88%;--awb-width-medium:100%;--awb-order-medium:0;--awb-spacing-right-medium:1.92%;--awb-spacing-left-medium:1.92%;--awb-width-small:100%;--awb-order-small:0;--awb-spacing-right-small:1.92%;--awb-spacing-left-small:1.92%;\"><div class=\"fusion-column-wrapper fusion-column-has-shadow fusion-flex-justify-content-flex-start fusion-content-layout-column\"><div class=\"fusion-image-element\" style=\"--awb-caption-title-font-family:var(--h2_typography-font-family);--awb-caption-title-font-weight:var(--h2_typography-font-weight);--awb-caption-title-font-style:var(--h2_typography-font-style);--awb-caption-title-size:var(--h2_typography-font-size);--awb-caption-title-transform:var(--h2_typography-text-transform);--awb-caption-title-line-height:var(--h2_typography-line-height);--awb-caption-title-letter-spacing:var(--h2_typography-letter-spacing);\"><span class=\" fusion-imageframe imageframe-none imageframe-3 hover-type-none\"><img decoding=\"async\" width=\"1024\" height=\"576\" alt=\"Zertifikate Schweizer Holz und Minergie-A f\u00fcr das Schulhaus Bischofszell Nord\" title=\"\u00f6ffentliche-bauten-eigenes-holz-plakette-schweizer-holz-bischofszell-krattiger-holzbau-ag\" src=\"https:\/\/krattigerholzbau-backup.bszserver.ch\/wp-content\/uploads\/oeffentliche-bauten-eigenes-holz-plakette-schweizer-holz-bischofszell-krattiger-holzbau-ag-1024x576.webp\" class=\"img-responsive wp-image-8318\" srcset=\"https:\/\/krattigerholzbau-backup.bszserver.ch\/wp-content\/uploads\/oeffentliche-bauten-eigenes-holz-plakette-schweizer-holz-bischofszell-krattiger-holzbau-ag-200x112.webp 200w, https:\/\/krattigerholzbau-backup.bszserver.ch\/wp-content\/uploads\/oeffentliche-bauten-eigenes-holz-plakette-schweizer-holz-bischofszell-krattiger-holzbau-ag-400x225.webp 400w, https:\/\/krattigerholzbau-backup.bszserver.ch\/wp-content\/uploads\/oeffentliche-bauten-eigenes-holz-plakette-schweizer-holz-bischofszell-krattiger-holzbau-ag-600x337.webp 600w, https:\/\/krattigerholzbau-backup.bszserver.ch\/wp-content\/uploads\/oeffentliche-bauten-eigenes-holz-plakette-schweizer-holz-bischofszell-krattiger-holzbau-ag-800x450.webp 800w, https:\/\/krattigerholzbau-backup.bszserver.ch\/wp-content\/uploads\/oeffentliche-bauten-eigenes-holz-plakette-schweizer-holz-bischofszell-krattiger-holzbau-ag.webp 1048w\" sizes=\"(max-width: 1024px) 100vw, (max-width: 640px) 100vw, 800px\" \/><\/span><\/div><\/div><\/div><div class=\"fusion-layout-column fusion_builder_column fusion-builder-column-12 fusion_builder_column_1_3 1_3 fusion-flex-column\" style=\"--awb-bg-size:cover;--awb-width-large:33.333333333333%;--awb-margin-top-large:0px;--awb-spacing-right-large:5.76%;--awb-margin-bottom-large:20px;--awb-spacing-left-large:5.76%;--awb-width-medium:100%;--awb-order-medium:0;--awb-spacing-right-medium:1.92%;--awb-spacing-left-medium:1.92%;--awb-width-small:100%;--awb-order-small:0;--awb-spacing-right-small:1.92%;--awb-spacing-left-small:1.92%;\"><div class=\"fusion-column-wrapper fusion-column-has-shadow fusion-flex-justify-content-flex-start fusion-content-layout-column\"><div class=\"fusion-text fusion-text-15\"><p><strong>Label Schweizer Holz:\u00a0<\/strong>Zertifizierung f\u00fcr das nachhaltige Bauwerk Schulhaus Nord in Bischofszell dank Holz der B\u00fcrgergemeinde und der Verarbeitung in der Region<\/p>\n<\/div><\/div><\/div><div class=\"fusion-layout-column fusion_builder_column fusion-builder-column-13 fusion_builder_column_1_1 1_1 fusion-flex-column\" style=\"--awb-bg-size:cover;--awb-width-large:100%;--awb-margin-top-large:0px;--awb-spacing-right-large:1.92%;--awb-margin-bottom-large:20px;--awb-spacing-left-large:1.92%;--awb-width-medium:100%;--awb-order-medium:0;--awb-spacing-right-medium:1.92%;--awb-spacing-left-medium:1.92%;--awb-width-small:100%;--awb-order-small:0;--awb-spacing-right-small:1.92%;--awb-spacing-left-small:1.92%;\"><div class=\"fusion-column-wrapper fusion-column-has-shadow fusion-flex-justify-content-flex-start fusion-content-layout-column\"><div class=\"fusion-text fusion-text-16\"><p><em>Welche Bedeutung hatte die Verarbeitungskette?<\/em><\/p>\n<p>Sie war ein Erfolgsfaktor. (lacht) Ohne funktionierende Verarbeitungskette mit zuverl\u00e4ssigen Partnern ist der Zeitplan des Projekts gef\u00e4hrdet. Und das f\u00fchrt unweigerlich zu Zusatzkosten. Selbstverst\u00e4ndlich gibt es noch weitere Parameter, die ein Bauvorhaben beeinflussen. Aber die Verarbeitungskette ist entscheidend. Nur wenn das Zusammenspiel zwischen Forstbetrieb, S\u00e4gerei, Hobel-\/Leimwerk und Zimmerei reibungslos klappt, steht das Geb\u00e4ude zum vereinbarten Zeitpunkt f\u00fcr die Nutzung bereit.<\/p>\n<p><em>Ralf Helg, vielen Dank f\u00fcr das Gespr\u00e4ch.<\/em><\/p>\n<\/div><\/div><\/div><div class=\"fusion-layout-column fusion_builder_column fusion-builder-column-14 fusion_builder_column_1_1 1_1 fusion-flex-column\" style=\"--awb-bg-size:cover;--awb-width-large:100%;--awb-margin-top-large:0px;--awb-spacing-right-large:1.92%;--awb-margin-bottom-large:20px;--awb-spacing-left-large:1.92%;--awb-width-medium:100%;--awb-order-medium:0;--awb-spacing-right-medium:1.92%;--awb-spacing-left-medium:1.92%;--awb-width-small:100%;--awb-order-small:0;--awb-spacing-right-small:1.92%;--awb-spacing-left-small:1.92%;\"><div class=\"fusion-column-wrapper fusion-column-has-shadow fusion-flex-justify-content-flex-start fusion-content-layout-column\"><div class=\"fusion-content-boxes content-boxes columns row fusion-columns-1 fusion-columns-total-1 fusion-content-boxes-3 content-boxes-icon-with-title content-left\" style=\"--awb-margin-top:0px;--awb-margin-bottom:0px;--awb-hover-accent-color:#b58c4c;--awb-circle-hover-accent-color:#b58c4c;--awb-item-margin-bottom:40px;\" data-animationOffset=\"top-into-view\"><div style=\"--awb-backgroundcolor:var(--awb-custom12);\" class=\"fusion-column content-box-column content-box-column content-box-column-1 col-lg-12 col-md-12 col-sm-12 fusion-content-box-hover content-box-column-last content-box-column-last-in-row\"><div class=\"col content-box-wrapper content-wrapper-background link-area-link-icon icon-hover-animation-fade\" data-animationOffset=\"top-into-view\"><div class=\"heading icon-left\"><h2 class=\"content-box-heading\" style=\"--h2_typography-font-size:18px;line-height:23px;\">Bauen mit eigenem Holz: Vorteile<\/h2><\/div><div class=\"fusion-clearfix\"><\/div><div class=\"content-container\">Wer mit eigenem bzw. regionalem Holz baut, nutzt Vorteile:<\/p>\n<ul class=\"fa-ul\">\n<li><i class=\"fa-li fa fa-check\"><\/i>St\u00e4rkung der regionalen Wertsch\u00f6pfung<\/li>\n<li><i class=\"fa-li fa fa-check\"><\/i>Sicherung von Arbeitspl\u00e4tzen in der Region<\/li>\n<li><i class=\"fa-li fa fa-check\"><\/i>kurze Transportwege und wenig graue Energie<\/li>\n<li><i class=\"fa-li fa fa-check\"><\/i>Verbesserung regionaler Stoffkreisl\u00e4ufe<\/li>\n<li><i class=\"fa-li fa fa-check\"><\/i>wichtiger Beitrag an nachhaltige Waldpflege und St\u00e4rkung des Waldes<\/li>\n<li><i class=\"fa-li fa fa-check\"><\/i>nachhaltig bewirtschafteter Wald als gesunder Lebensraum<\/li>\n<li><i class=\"fa-li fa fa-check\"><\/i>Einlagerung von mehr CO2<\/li>\n<li><i class=\"fa-li fa fa-check\"><\/i>fr\u00fche Kostensicherheit (Volatilit\u00e4t des Holzmarktes eliminiert)<\/li>\n<\/ul>\n<\/div><\/div><\/div><div class=\"fusion-clearfix\"><\/div><\/div><\/div><\/div><div class=\"fusion-layout-column fusion_builder_column fusion-builder-column-15 fusion_builder_column_1_1 1_1 fusion-flex-column\" style=\"--awb-bg-size:cover;--awb-width-large:100%;--awb-margin-top-large:0px;--awb-spacing-right-large:1.92%;--awb-margin-bottom-large:20px;--awb-spacing-left-large:1.92%;--awb-width-medium:100%;--awb-order-medium:0;--awb-spacing-right-medium:1.92%;--awb-spacing-left-medium:1.92%;--awb-width-small:100%;--awb-order-small:0;--awb-spacing-right-small:1.92%;--awb-spacing-left-small:1.92%;\"><div class=\"fusion-column-wrapper fusion-column-has-shadow fusion-flex-justify-content-flex-start fusion-content-layout-column\"><div class=\"fusion-text fusion-text-17\"><h2>Krattiger Holzbau AG: Partner f\u00fcr TU-\/GU- und Holzbau-Projekte<\/h2>\n<\/div><div class=\"fusion-text fusion-text-18\"><p>Wir sind ein bodenst\u00e4ndiger Handwerksbetrieb aus Amriswil. Seit 1970 realisieren wir Holzbau-Projekte f\u00fcr Private, Unternehmen und die \u00f6ffentliche Hand in der ganzen Ostschweiz. Unsere Firma w\u00e4chst laufend \u2013 auch in Bezug auf das Angebot. Das Leistungsspektrum umfasst mittlerweile die ganze Dienstleistungspalette im Holzbau: von Schreinerarbeiten bis zu TU-\/GU-Projekten mit eigener Architektur-Abteilung. Regionale S\u00e4gereien und Holzleimbaubetriebe verarbeiten f\u00fcr uns vorwiegend Holz aus der Region.<\/p>\n<\/div><\/div><\/div><div class=\"fusion-layout-column fusion_builder_column fusion-builder-column-16 fusion_builder_column_1_1 1_1 fusion-flex-column\" style=\"--awb-bg-size:cover;--awb-width-large:100%;--awb-margin-top-large:0px;--awb-spacing-right-large:1.92%;--awb-margin-bottom-large:20px;--awb-spacing-left-large:1.92%;--awb-width-medium:100%;--awb-order-medium:0;--awb-spacing-right-medium:1.92%;--awb-spacing-left-medium:1.92%;--awb-width-small:100%;--awb-order-small:0;--awb-spacing-right-small:1.92%;--awb-spacing-left-small:1.92%;\"><div class=\"fusion-column-wrapper fusion-column-has-shadow fusion-flex-justify-content-flex-start fusion-content-layout-column\"><div class=\"fusion-text fusion-text-19\"><h2><a href=\"https:\/\/krattigerholzbau-backup.bszserver.ch\/kontakt\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">M\u00f6chten Sie mehr wissen \u00fcber GU-\/TU-Projekte? Kontaktieren Sie uns.<\/a><\/h2>\n<\/div><div class=\"fusion-text fusion-text-20\"><p><strong>Link:<\/strong><br \/>\n<a href=\"https:\/\/www.holz-bois-legno.ch\/de\/bauen-mit-holz\/schweizer-holz\/oeffentliche-bauten\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Schweizer Holz: \u00f6ffentliche Bauten<\/a><\/p>\n<\/div><\/div><\/div><\/div><\/div><div class=\"fusion-fullwidth fullwidth-box fusion-builder-row-2 fusion-flex-container has-pattern-background has-mask-background nonhundred-percent-fullwidth non-hundred-percent-height-scrolling\" style=\"--awb-border-radius-top-left:0px;--awb-border-radius-top-right:0px;--awb-border-radius-bottom-right:0px;--awb-border-radius-bottom-left:0px;--awb-flex-wrap:wrap;\" ><div class=\"fusion-builder-row fusion-row fusion-flex-align-items-flex-start fusion-flex-content-wrap\" style=\"max-width:1279.2px;margin-left: calc(-4% \/ 2 );margin-right: calc(-4% \/ 2 );\"><div class=\"fusion-layout-column fusion_builder_column fusion-builder-column-17 fusion_builder_column_1_1 1_1 fusion-flex-column\" style=\"--awb-bg-size:cover;--awb-width-large:100%;--awb-margin-top-large:0px;--awb-spacing-right-large:1.92%;--awb-margin-bottom-large:20px;--awb-spacing-left-large:1.92%;--awb-width-medium:100%;--awb-order-medium:0;--awb-spacing-right-medium:1.92%;--awb-spacing-left-medium:1.92%;--awb-width-small:100%;--awb-order-small:0;--awb-spacing-right-small:1.92%;--awb-spacing-left-small:1.92%;\"><div class=\"fusion-column-wrapper fusion-column-has-shadow fusion-flex-justify-content-flex-start fusion-content-layout-column\"><div class=\"fusion-text fusion-text-21\"><h2>Verwandte Beitr\u00e4ge<\/h2>\n<\/div><\/div><\/div><div class=\"fusion-layout-column fusion_builder_column fusion-builder-column-18 fusion_builder_column_1_3 1_3 fusion-flex-column\" style=\"--awb-bg-size:cover;--awb-width-large:33.333333333333%;--awb-margin-top-large:0px;--awb-spacing-right-large:5.76%;--awb-margin-bottom-large:20px;--awb-spacing-left-large:5.76%;--awb-width-medium:100%;--awb-order-medium:0;--awb-spacing-right-medium:1.92%;--awb-spacing-left-medium:1.92%;--awb-width-small:100%;--awb-order-small:0;--awb-spacing-right-small:1.92%;--awb-spacing-left-small:1.92%;\"><div class=\"fusion-column-wrapper fusion-column-has-shadow fusion-flex-justify-content-flex-start fusion-content-layout-column\"><div class=\"fusion-text fusion-text-22\"><p><a href=\"https:\/\/krattigerholzbau-backup.bszserver.ch\/tu-submission-so-funktioniert-die-oeffentliche-ausschreibung\/\"><img decoding=\"async\" class=\"alignnone size-full wp-image-7282\" src=\"https:\/\/krattigerholzbau-backup.bszserver.ch\/wp-content\/uploads\/neubau-sporthalle-sirnach-innen-tu-projekt-krattiger-holzbau-ag-amriswil-1.webp\" alt=\"Neubau Sporthalle Sirnach Innenbereich Visualisierung von Jens Gehrcken von Itten + Brechb\u00fchl AG\" width=\"970\" height=\"727\" srcset=\"https:\/\/krattigerholzbau-backup.bszserver.ch\/wp-content\/uploads\/neubau-sporthalle-sirnach-innen-tu-projekt-krattiger-holzbau-ag-amriswil-1-200x150.webp 200w, https:\/\/krattigerholzbau-backup.bszserver.ch\/wp-content\/uploads\/neubau-sporthalle-sirnach-innen-tu-projekt-krattiger-holzbau-ag-amriswil-1-300x225.webp 300w, https:\/\/krattigerholzbau-backup.bszserver.ch\/wp-content\/uploads\/neubau-sporthalle-sirnach-innen-tu-projekt-krattiger-holzbau-ag-amriswil-1-400x300.webp 400w, https:\/\/krattigerholzbau-backup.bszserver.ch\/wp-content\/uploads\/neubau-sporthalle-sirnach-innen-tu-projekt-krattiger-holzbau-ag-amriswil-1-600x450.webp 600w, https:\/\/krattigerholzbau-backup.bszserver.ch\/wp-content\/uploads\/neubau-sporthalle-sirnach-innen-tu-projekt-krattiger-holzbau-ag-amriswil-1-768x576.webp 768w, https:\/\/krattigerholzbau-backup.bszserver.ch\/wp-content\/uploads\/neubau-sporthalle-sirnach-innen-tu-projekt-krattiger-holzbau-ag-amriswil-1-800x600.webp 800w, https:\/\/krattigerholzbau-backup.bszserver.ch\/wp-content\/uploads\/neubau-sporthalle-sirnach-innen-tu-projekt-krattiger-holzbau-ag-amriswil-1.webp 970w\" sizes=\"(max-width: 970px) 100vw, 970px\" \/><strong>TU-Submission<\/strong><br \/>\nam Beispiel Neubau der Sporthalle Sirnach<\/a><\/p>\n<\/div><\/div><\/div><div class=\"fusion-layout-column fusion_builder_column fusion-builder-column-19 fusion_builder_column_1_3 1_3 fusion-flex-column\" style=\"--awb-bg-size:cover;--awb-width-large:33.333333333333%;--awb-margin-top-large:0px;--awb-spacing-right-large:5.76%;--awb-margin-bottom-large:20px;--awb-spacing-left-large:5.76%;--awb-width-medium:100%;--awb-order-medium:0;--awb-spacing-right-medium:1.92%;--awb-spacing-left-medium:1.92%;--awb-width-small:100%;--awb-order-small:0;--awb-spacing-right-small:1.92%;--awb-spacing-left-small:1.92%;\"><div class=\"fusion-column-wrapper fusion-column-has-shadow fusion-flex-justify-content-flex-start fusion-content-layout-column\"><div class=\"fusion-text fusion-text-23\"><p><a href=\"https:\/\/krattigerholzbau-backup.bszserver.ch\/schweizer-holz-welche-sorten-gibt-es\/\"><img decoding=\"async\" class=\"alignnone size-large wp-image-8368\" src=\"https:\/\/krattigerholzbau-backup.bszserver.ch\/wp-content\/uploads\/logo-schweizer-holz-krattiger-holzbau-ag-amriswil-1024x770.webp\" alt=\"\" width=\"1024\" height=\"770\" srcset=\"https:\/\/krattigerholzbau-backup.bszserver.ch\/wp-content\/uploads\/logo-schweizer-holz-krattiger-holzbau-ag-amriswil-200x150.webp 200w, https:\/\/krattigerholzbau-backup.bszserver.ch\/wp-content\/uploads\/logo-schweizer-holz-krattiger-holzbau-ag-amriswil-300x226.webp 300w, https:\/\/krattigerholzbau-backup.bszserver.ch\/wp-content\/uploads\/logo-schweizer-holz-krattiger-holzbau-ag-amriswil-400x301.webp 400w, https:\/\/krattigerholzbau-backup.bszserver.ch\/wp-content\/uploads\/logo-schweizer-holz-krattiger-holzbau-ag-amriswil-600x451.webp 600w, https:\/\/krattigerholzbau-backup.bszserver.ch\/wp-content\/uploads\/logo-schweizer-holz-krattiger-holzbau-ag-amriswil-768x578.webp 768w, https:\/\/krattigerholzbau-backup.bszserver.ch\/wp-content\/uploads\/logo-schweizer-holz-krattiger-holzbau-ag-amriswil-800x602.webp 800w, https:\/\/krattigerholzbau-backup.bszserver.ch\/wp-content\/uploads\/logo-schweizer-holz-krattiger-holzbau-ag-amriswil-1024x770.webp 1024w, https:\/\/krattigerholzbau-backup.bszserver.ch\/wp-content\/uploads\/logo-schweizer-holz-krattiger-holzbau-ag-amriswil.webp 1054w\" sizes=\"(max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><strong>Schweizer Holz<\/strong><br \/>\nWelche Sorten gibt es?<\/a><\/p>\n<\/div><\/div><\/div><div class=\"fusion-layout-column fusion_builder_column fusion-builder-column-20 fusion_builder_column_1_3 1_3 fusion-flex-column\" style=\"--awb-bg-size:cover;--awb-width-large:33.333333333333%;--awb-margin-top-large:0px;--awb-spacing-right-large:5.76%;--awb-margin-bottom-large:20px;--awb-spacing-left-large:5.76%;--awb-width-medium:100%;--awb-order-medium:0;--awb-spacing-right-medium:1.92%;--awb-spacing-left-medium:1.92%;--awb-width-small:100%;--awb-order-small:0;--awb-spacing-right-small:1.92%;--awb-spacing-left-small:1.92%;\"><div class=\"fusion-column-wrapper fusion-column-has-shadow fusion-flex-justify-content-flex-start fusion-content-layout-column\"><div class=\"fusion-text fusion-text-24\"><p><a href=\"https:\/\/krattigerholzbau-backup.bszserver.ch\/schulhaus-bischofszell-nord-ersatzneubau-in-holz\/\"><img decoding=\"async\" class=\"alignnone size-full wp-image-8349\" src=\"https:\/\/krattigerholzbau-backup.bszserver.ch\/wp-content\/uploads\/neubau-schulhaus-bischofszell-tu-projekt-krattiger-holzbau-ag-amriswil.webp\" alt=\"Aussenansicht des Ersatzneubaus Schulhaus Bischofszell Nord\" width=\"614\" height=\"461\" srcset=\"https:\/\/krattigerholzbau-backup.bszserver.ch\/wp-content\/uploads\/neubau-schulhaus-bischofszell-tu-projekt-krattiger-holzbau-ag-amriswil-200x150.webp 200w, https:\/\/krattigerholzbau-backup.bszserver.ch\/wp-content\/uploads\/neubau-schulhaus-bischofszell-tu-projekt-krattiger-holzbau-ag-amriswil-300x225.webp 300w, https:\/\/krattigerholzbau-backup.bszserver.ch\/wp-content\/uploads\/neubau-schulhaus-bischofszell-tu-projekt-krattiger-holzbau-ag-amriswil-400x300.webp 400w, https:\/\/krattigerholzbau-backup.bszserver.ch\/wp-content\/uploads\/neubau-schulhaus-bischofszell-tu-projekt-krattiger-holzbau-ag-amriswil-600x450.webp 600w, https:\/\/krattigerholzbau-backup.bszserver.ch\/wp-content\/uploads\/neubau-schulhaus-bischofszell-tu-projekt-krattiger-holzbau-ag-amriswil.webp 614w\" sizes=\"(max-width: 614px) 100vw, 614px\" \/><strong>Schulhaus Bischofszell Nord<\/strong><br \/>\nErsatzneubau in Holz<\/a><\/p>\n<\/div><\/div><\/div><\/div><\/div><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Wer \u00f6ffentliche Bauten mit eigenem Holz plant, muss sich bereits in der Phase des Vorprojekts grundlegende Fragen stellen, wie Ralf Helg erkl\u00e4rt. Er ist Mitglied der Gesch\u00e4ftsleitung der Krattiger Holzbau AG \u2013 und er war  [&#8230;]<\/p>\n","protected":false},"author":7,"featured_media":8331,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[34,32,22,14],"tags":[],"class_list":["post-8308","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-oeffentliche-bauten","category-projekte","category-schweizer-holz","category-totalunternehmer-tu"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/krattigerholzbau-backup.bszserver.ch\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/8308","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/krattigerholzbau-backup.bszserver.ch\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/krattigerholzbau-backup.bszserver.ch\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/krattigerholzbau-backup.bszserver.ch\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/7"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/krattigerholzbau-backup.bszserver.ch\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=8308"}],"version-history":[{"count":53,"href":"https:\/\/krattigerholzbau-backup.bszserver.ch\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/8308\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":8381,"href":"https:\/\/krattigerholzbau-backup.bszserver.ch\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/8308\/revisions\/8381"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/krattigerholzbau-backup.bszserver.ch\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/8331"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/krattigerholzbau-backup.bszserver.ch\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=8308"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/krattigerholzbau-backup.bszserver.ch\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=8308"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/krattigerholzbau-backup.bszserver.ch\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=8308"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}